Otopark İçin Elektrikli Araç Şarj İstasyonu Kurulumu

Otopark için elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu nasıl yapılır?

Otopark için elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu; ihtiyaç analizi, proje hazırlığı, izin süreçleri ve montaj aşamalarından oluşan dört temel adımda gerçekleşir.

İlk aşamada otoparkın büyüklüğü, araç yoğunluğu ve kullanıcı profili değerlendirilir.

Bu değerlendirme sonucunda kaç adet ve hangi tipte (AC veya DC) şarj cihazına ihtiyaç duyulduğu belirlenir.

İkinci aşamada lisanslı bir elektrik mühendisi mevcut altyapıyı inceler.

Trafo kapasitesi, pano durumu, kablo güzergâhı ve topraklama sistemi bu incelemenin temel bileşenleridir.

Mühendis bulgularına göre bir tadilat projesi hazırlar.

Üçüncü aşamada gerekli izinler alınır.

Ortak alan kurulumlarında kat malikleri kararı, bölgesel elektrik dağıtım şirketinin onayı ve ticari kullanımda EPDK lisansı bu adımın parçalarıdır.

Son aşamada sertifikalı bir elektrikçi tarafından montaj gerçekleştirilir.

Kablolama, sigorta bağlantıları, kaçak akım koruma rölesi (RCD) entegrasyonu ve topraklama testleri tamamlanır.

Cihazın voltaj, akım ve iletişim (OCPP) testleri yapıldıktan sonra istasyon devreye alınır.

Otopark çatısına elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu hangi izinlerle gerçekleşir?

Otopark çatısına şarj istasyonu kurmak için yapı ruhsatı gerekmez; ancak elektrik dağıtım şirketinin olumlu görüşü zorunludur.

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın 81 ile gönderdiği genelge, taşınabilir ve montajı yapılmış şarj ünitelerini inşaat faaliyeti kapsamı dışında tutar.

Bu nedenle belediyeden ayrı bir yapı izni almaya gerek kalmaz.

Ortak alan niteliğindeki çatı otoparklarda kat maliklerinin salt çoğunluk kararı alınmalıdır.

Bağımsız bölüm eklentisi olan özel park alanlarında ise diğer maliklerin onayı aranmaz.

Ticari amaçla halka açık şarj hizmeti sunulacaksa EPDK’dan Şarj Ağı İşletmeci Lisansı almak zorunludur.

Sadece sakinlere veya şirket araçlarına hizmet veren istasyonlar için lisans gerekmez.

Her iki senaryoda da bölgedeki dağıtım şirketine proje sunulmalı ve ek yük talebi onaylandırılmalıdır.

Kapalı otopark alanlarında elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu için hangi güvenlik önlemleri alınır?

Kapalı otoparklarda şarj istasyonu kurulumu; yangın, havalandırma ve elektrik güvenliği olmak üzere üç temel alanda önlem gerektirir.

Yangın güvenliği açısından kablolar IEC 60332 standardına uygun, yanmaz ve alev iletmeyen izole kılıfa sahip olmalıdır.

Şarj ünitesi yakınında yanıcı malzeme bulundurulmaması zorunludur.

Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik hükümlerine uyulmalıdır.

Havalandırma sistemi, şarj sırasında oluşan ısıyı dağıtacak kapasitede çalışmalıdır.

Kapalı alanlarda yetersiz hava sirkülasyonu hem cihaz performansını düşürür hem de ısınma kaynaklı riskleri artırır.

Elektrik güvenliğinde kaçak akım koruma şalteri (RCD), termik koruma ve uygun kesitte kablo kullanımı şarttır.

Montaj noktası yakınına ek topraklama çubuğu çakılır ve tüm toprak hatları eş potansiyel bara ile birleştirilir.

TSE/CE onaylı ekipman kullanımı, tüm bu önlemlerin temelini oluşturur.

Kapalı otopark alanlarında elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu için hangi güvenlik önlemleri alınır?

Açık otoparklarda elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu sırasında hangi altyapı gereksinimleri karşılanmalıdır?

Açık otoparklarda şarj istasyonu kurulumu için yeterli elektrik bağlantı gücü, uygun kablo güzergâhı ve IP koruma sınıfına sahip cihaz seçimi temel gereksinimlerdir.

Mevcut trafo kapasitesi, şarj ünitelerinin toplam güç talebini karşılayacak düzeyde olmalıdır.

Yetersiz kalan kapasitede dağıtım şirketine güç artış başvurusu yapılır.

Kablo güzergâhı belirlenirken mesafe, zemin yapısı ve iklim koşulları dikkate alınır.

Açık alanlarda UV dayanıklı ve su geçirmez kablo kanalları tercih edilir.

Cihazın IP koruma sınıfı en az IP54 olmalıdır.

Bu sınıf, toza ve her yönden gelen su sıçramalarına karşı koruma sağlar.

Topraklama sistemi, açık alan koşullarında özellikle yıldırım riskine karşı ek parafudr korumasıyla desteklenmelidir.

Site otoparklarında elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu için kat malikleri kararı nasıl alınır?

Ortak alan niteliğindeki site otoparklarında şarj istasyonu kurulumu için kat maliklerinin sayı ve arsa payı bakımından salt çoğunluk kararı yeterlidir.

Eski düzenlemede maliklerin beşte dördünün yazılı rızası gerekiyordu.

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın genelgesiyle bu oran yarıdan bir fazlaya düşürüldü.

Karar, olağan veya olağanüstü genel kurul toplantısında alınabilir.

Olağan genel kurulda gündeme eklenmesi yeterlidir; ayrı bir özel toplantı zorunlu değildir.

Alınan karar tutanağa geçirilmeli ve karar defterine işlenmelidir.

Bağımsız bölüm eklentisi olan özel park yerlerinde ise mevcut tesisatta değişiklik yapılmıyorsa ve diğer malikler etkilenmiyorsa kurul kararı aranmaz.

Bu durumda sadece site yönetimine bilgi vermek yeterli olur.

AVM otoparkına elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu için hangi yasal yükümlülükler geçerlidir?

AVM otoparklarına şarj istasyonu kurmak, Otopark Yönetmeliği kapsamında belirli büyüklükteki alışveriş merkezleri için yasal bir zorunluluktur.

30.000 m² üzeri AVM’lerde en az bir adet hızlı şarj istasyonu bulunmalıdır.

70.000 m² üzeri AVM’lerde bu sayı en az ikiye çıkar.

Bölge ve genel otoparklarda yeni projelerde otopark alanlarının en az %10’u elektrikli araçlara uygun şekilde düzenlenmelidir.

Ticari amaçla halka açık şarj hizmeti sunulduğunda EPDK’dan Şarj Ağı İşletmeci Lisansı alınması zorunludur.

Mevcut işletme bünyesindeki şarj istasyonları için ayrıca işyeri açma ruhsatı gerekmez; bunun yerine “Yer Seçimi ve Faaliyet İzin Belgesi” alınır.

Yangın güvenliği yönetmeliğinin ilgili hükümlerine uyulması ve elektrik dağıtım şirketinin olumlu görüşü de zorunlu koşullar arasındadır.

Otopark için AC ve DC elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu arasındaki farklar nelerdir?

AC şarj istasyonları 22 kW’a kadar güç sunar ve bir aracı ortalama 4–4,5 saatte doldurur.

DC istasyonlar ise 50 kW ile 150+ kW arasında çalışır ve %20’den %80’e şarj süresi yaklaşık 35–40 dakikadır.

Site ve ofis otoparklarında araçlar uzun süre park ettiği için AC şarj yeterli ve ekonomik bir çözümdür.

AVM ve akaryakıt istasyonu otoparklarında kısa duraklama süreleri nedeniyle DC hızlı şarj daha işlevseldir.

DC istasyonların güç talebi yüksek olduğundan, mevcut trafo kapasitesinin yeterliliği kurulum öncesinde mutlaka kontrol edilmelidir.

Otoparklarda kaç kW kapasiteyle elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu yapılmalıdır?

Kapasite seçimi, otoparkın kullanım amacına ve araçların bekleme süresine göre belirlenir.

Konut sitesi otoparklarında 7,4 kW veya 11 kW gücündeki AC üniteler yaygın tercih edilir.

Gece boyunca park eden bir aracı 7,4 kW’lık ünite yaklaşık 6–8 saatte tam doldurur.

Ofis otoparklarında 11 kW veya 22 kW AC üniteler mesai saatleri içinde şarjı tamamlamak için uygundur.

AVM otoparklarında ise 50 kW ve üzeri DC üniteler kısa alışveriş sürelerinde etkili şarj sağlar.

Trafo kapasitesinin toplam şarj gücü talebini karşılayıp karşılayamadığı, kurulumdan önce dağıtım şirketiyle birlikte değerlendirilmelidir.

50 kW’lık tek bir DC istasyon, aynı anda çalışan beş adet 10 kW’lık klimaya eşdeğer yük getirir.

Otopark yönetmeliğine göre yeni binalarda elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu zorunlu mudur?

Otopark Yönetmeliği’ne göre yapı ruhsatı başvurusu yapılan ve zorunlu otopark adedi 20 veya daha fazla olan yeni binalarda en az bir adet şarj ünitesi bulunmalıdır.

Toplam otopark alanlarının en az %5’i elektrikli araçlara uygun şekilde düzenlenmelidir.

Bu düzenleme, şarj ünitesinin montajını da kapsar.

Bölge ve genel otoparklarda bu oran yeni projelerde en az %10 olarak belirlenmiştir.

Mevcut binalarda henüz yasal bir zorunluluk bulunmamaktadır; ancak ihtiyaç doğrultusunda gönüllü kurulum yapılabilir.

Otopark için elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu sırasında EPDK lisansı gerekir mi?

Şarj istasyonu yalnızca belirli bir kullanıcı grubuna (site sakinleri, şirket araçları) hizmet veriyorsa EPDK lisansı gerekmez.

Ticari amaçla halka açık şarj hizmeti sunulduğunda ise EPDK’dan Şarj Ağı İşletmeci Lisansı alınması zorunludur.

Elektrikli Araçlar İçin Şarj Hizmeti Yönetmeliği, 2 Nisan 2022 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Bu yönetmelik, şarj hizmetini yeni bir piyasa faaliyeti olarak tanımlar.

Lisanssız ticari şarj hizmeti sunmak idari yaptırım gerektiren bir ihlaldir.

Başvuru süreci, gerekli belgeler ve lisans koşulları EPDK’nın resmi internet sitesinde açıklanmıştır.

Otoparklarda elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu için elektrik dağıtım şirketinden onay nasıl alınır?

Elektrik dağıtım şirketine proje sunularak ek yük talebi onaylandırılır.

Lisanslı bir elektrik mühendisinin hazırladığı tadilat projesi başvurunun temelini oluşturur.

Projede kablo kesiti, sigorta değerleri, bağlantı noktası ve toplam güç talebi belirtilir.

Dağıtım şirketi, mevcut trafo ve şebeke kapasitesini değerlendirdikten sonra olumlu veya olumsuz görüş bildirir.

Kapasite yetersizliğinde trafo güçlendirme veya yeni hat çekme gibi ek yatırımlar gündeme gelebilir.

TEDAŞ ve bölgesel dağıtım şirketlerinin başvuru formları ve süreç bilgileri, şirketlerin resmi internet sitelerinde yayımlanmaktadır.

Başvuru süresi bölgeye ve talep yoğunluğuna göre değişir.

Otoparklarda wallbox tipi elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu hangi durumlarda tercih edilir?

Wallbox tipi şarj üniteleri, sınırlı alana sahip otoparklarda ve bireysel kullanım senaryolarında en uygun çözümdür.

Tercih edilme nedenleri arasında şu unsurlar öne çıkar:

• Duvara monte edilir, yer kaplamaz ve otopark düzenini bozmaz.
• Konut siteleri, bireysel garajlar ve şirket otoparklarında yaygın biçimde kullanılır.
• Tek fazlı bağlantıyla 7,4 kW, üç fazlı bağlantıyla 22 kW’a kadar güç sunar.
• RFID kart veya mobil uygulama üzerinden yetkilendirme ile erişim kontrolü sağlar.
• OCPP uyumlu modeller uzaktan izleme ve faturalama işlemlerini mümkün kılar.

Alan verimliliği ve yönetim kolaylığı arayan otoparklar için wallbox ilk tercih olmalıdır.

Otoparklarda wallbox tipi elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu hangi durumlarda tercih edilir?

Otopark için elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu ne kadar sürede tamamlanır?

Kurulum süresi, izin süreçleri hariç tutulduğunda teknik montaj için genellikle 1 ile 3 gün arasında tamamlanır.

İzin ve onay süreçleri dahil edildiğinde toplam süre 2 hafta ile 2 ay arasında değişir.

Bu süreyi belirleyen faktörler arasında kat malikleri kararının alınma hızı, dağıtım şirketinin görüş süresi ve ek altyapı gereksinimi yer alır.

Mevcut altyapının yeterli olduğu basit AC kurulumları daha kısa sürer.

Trafo değişikliği veya yeni hat çekimi gereken DC kurulumları ise süreyi uzatır.

Projelendirme, kablolama, montaj ve test aşamalarının her biri için ayrı zaman dilimi öngörülmelidir.

Apartman otoparklarında bireysel elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu için komşu onayı gerekir mi?

Bağımsız bölüm eklentisi olan özel otopark alanlarında, mevcut elektrik tesisatı değiştirilmiyorsa ve diğer bağımsız bölümler etkilenmiyorsa komşu onayı gerekmez.

Bakanlık genelgesi, şarj ünitelerini “ortak alanlarda inşaat” kapsamı dışında tutmuştur.

Bu nedenle kat maliklerinin beşte dördü oranındaki eski onay şartı kaldırılmıştır.

Araç sahibi, kendi tapulu veya tahsisli park alanına site yönetimine bilgi vererek şarj ünitesi taktırabilir.

Yetkili bir elektrik mühendisinin hazırladığı tadilat projesi ve güvenlik şartlarının karşılanması yeterlidir.

Ortak alan niteliğindeki otopark bölümlerinde ise durum farklıdır.

Ortak alanlarda salt çoğunluk kararı alınmalıdır.

Ticari otoparklarda elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu nasıl planlanır?

Ticari otoparklarda planlama; talep analizi, kapasite hesabı, cihaz seçimi ve ücretlendirme modeli olmak üzere dört aşamada yapılır.

Talep analizi aşamasında günlük araç giriş-çıkış sayısı, ortalama park süresi ve elektrikli araç oranı değerlendirilir.

AVM’lerde kısa süreli park baskınken, ofis otoparklarında uzun süreli şarj davranışı görülür.

Kapasite hesabında mevcut trafo gücü ile toplam şarj ünitesi talebi karşılaştırılır.

Yetersiz kapasitede dağıtım şirketine güç artış başvurusu yapılır.

Ücretlendirme modeli olarak kart, QR kod ve mobil cüzdan gibi ödeme seçenekleri tek bir altyapıda sunulmalıdır.

Dinamik fiyatlandırma ve saat bazlı tarifeler, yoğun saatlerde kapasiteyi verimli kullanmayı sağlar.

Otoparklarda elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu için topraklama sistemi nasıl hazırlanır?

Topraklama sistemi, şarj istasyonunun güvenli çalışmasının en kritik bileşenidir ve kaçak akımları güvenli biçimde toprağa iletir.

Montaj noktası yakınına bakır veya galvaniz kaplı çelik topraklama çubuğu çakılır.

Toprak direnci ölçümü yapılır ve kabul edilebilir sınır değerlerinin altında olduğu teyit edilir.

Tüm metal aksamlar ve koruma iletkenleri eş potansiyel bara üzerinde birleştirilir.

Kaçak akım koruma şalteri (RCD), topraklama hattıyla entegre şekilde çalışır.

Açık otoparklarda yıldırım riskine karşı parafudr (aşırı gerilim koruma) ek olarak devreye alınır.

Periyodik topraklama ölçümleri, istasyonun ömrü boyunca düzenli aralıklarla tekrarlanmalıdır.

Otoparklarda elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu sırasında kablo kesiti nasıl seçilir?

Kablo kesiti, şarj ünitesinin gücü, çekeceği akım ve kablo uzunluğuna göre hesaplanır.

7,4 kW güçteki tek fazlı bir AC ünite için genellikle 6 mm² kesitinde bakır kablo yeterlidir.

22 kW güçteki üç fazlı bir ünitede ise 10 mm² veya üzeri kesit gerekebilir.

Kablo uzunluğu arttıkça gerilim düşümü de artar.

Gerilim düşümü, kabul edilebilir sınır olan %3–5 aralığını aşmamalıdır.

Uzun mesafelerde daha kalın kesitli kablo kullanmak zorunlu hale gelir.

Kablolar halojensiz, alev iletmeyen (LSZH) izolasyona sahip olmalıdır.

Hesaplama, lisanslı bir elektrik mühendisi tarafından yapılmalı ve tadilat projesinde belgelenmelidir.

Otoparklarda çok noktalı elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu için yük dengeleme nasıl yapılır?

Yük dengeleme (load balancing), aynı anda birden fazla aracı şarj ederken toplam güç tüketimini mevcut şebeke kapasitesi içinde tutmayı amaçlar.

Statik yük dengelemede her şarj noktasına sabit bir güç limiti atanır.

Dinamik yük dengelemede ise şebeke yükü anlık olarak ölçülür ve kullanılabilir kapasite şarj noktaları arasında otomatik dağıtılır.

Dinamik sistem, talebin düşük olduğu saatlerde şarj hızını artırır.

Yoğun saatlerde ise her noktaya düşen gücü azaltarak şebeke aşırı yüklenmesini engeller.

Bu teknoloji, trafo kapasitesinin sınırlı olduğu site ve işyeri otoparklarında ek altyapı yatırımı yapmadan daha fazla şarj noktası kurulmasına olanak tanır.

OCPP protokolü üzerinden merkezi yönetim yazılımına bağlı şarj üniteleri, yük dengeleme işlemini otomatik yürütür.

Otopark için elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu sonrasında bakım gereksinimleri nelerdir?

Şarj istasyonları düzenli bakım gerektirir; bu hem cihaz ömrünü uzatır hem de güvenliği sağlar.

Periyodik bakım kapsamında yapılması gereken işlemler şunlardır:

• Kablo bağlantıları ve soket kontakları görsel olarak kontrol edilir; gevşeme veya oksitlenme tespit edilirse sıkılaştırma veya değişim yapılır.
• Kaçak akım koruma şalterinin (RCD) test butonu ile çalışma kontrolü gerçekleştirilir.
• Topraklama direnci ölçümü tekrarlanır ve değerler kabul sınırları içinde olmalıdır.
• Yazılım güncellemeleri (firmware) kontrol edilir ve gerektiğinde yüklenir.
• Şarj kablosu ve konnektör fiziksel hasar açısından incelenir.

Yıllık bakım sözleşmesi imzalamak, arıza riskini en aza indirir.

Uzaktan izleme özellikli cihazlar, arızayı anlık olarak bildirir ve müdahale süresini kısaltır.

Otopark için elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu yapı ruhsatı gerektirir mi?

Yapı ruhsatı gerekmez.

Bakanlık genelgesine göre şarj üniteleri, herhangi bir inşaat faaliyeti gerektirmeyen ve kapalı alan oluşturmayan taşınabilir cihazlardır.

Yangın ve elektrik güvenliği tedbirleri alınmış portatif şarj üniteleri, ruhsata tabi bir yapı sayılmaz.

Dolayısıyla belediyeden ek bir yapı izni almaya gerek yoktur.

Ancak şebekeye bağlantı yapıldığı için dağıtım şirketinin proje onayı ve sertifikalı elektrikçi tarafından montaj zorunludur.

Müstakil şarj istasyonları (bağımsız tesisler) ise işyeri açma ve çalışma ruhsatına tabidir.

Otoparklarda elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu için yer seçimi hangi kriterlere göre yapılır?

Yer seçimi; erişim kolaylığı, elektrik bağlantı noktasına yakınlık ve güvenlik koşulları dikkate alınarak yapılır.

Şarj noktası, araçların rahat yanaşabileceği ve dolaşımı engellemeyeceği bir konumda olmalıdır.

Elektrik panosu veya trafo merkezine yakın konumlar, kablo maliyetini düşürür ve gerilim kaybını azaltır.

Kapalı otoparklarda havalandırma kanallarına yakın bölgeler tercih edilmelidir.

Açık otoparklarda ise direkt güneş ışığına maruz kalmayan ve su birikmesi riski düşük noktalar seçilmelidir.

Engelli park yerleri ve yangın kaçış yollarına erişimi kısıtlamayacak şekilde konumlandırma yapılmalıdır.

Yönlendirme tabelaları ile şarj alanının kolay bulunması sağlanmalıdır.

Otopark için elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu sırasında yangın güvenliği nasıl sağlanır?

Şarj istasyonlarının yangın güvenliği, Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik kapsamında düzenlenir.

Yangın güvenliğinin sağlanması için alınması gereken temel önlemler şunlardır:

• Kablolar IEC 60332 standardına uygun, yanmaz izolasyonlu olmalıdır.
• Şarj ünitesi çevresinde yanıcı malzeme bulundurulmamalıdır.
• Kapalı otoparklarda otomatik yangın algılama ve söndürme sistemi aktif tutulmalıdır.
• Elektrik tesisatında aşırı akım koruma (MCB/MCCB) ve kaçak akım koruma (RCD) cihazları kullanılmalıdır.

Havalandırma sistemi, ısı birikimini engelleyecek kapasitede olmalıdır.

Düzenli periyodik kontroller, olası arızaların yangına dönüşme riskini azaltır.

Otopark için elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu sırasında yangın güvenliği nasıl sağlanır?

Otoparklarda elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu için ödeme sistemi nasıl entegre edilir?

Ödeme sistemi entegrasyonu; kartlı POS, QR kod, mobil cüzdan ve RFID kart seçeneklerini tek bir altyapıda sunmayı kapsar.

OCPP uyumlu şarj istasyonları, merkezi yönetim yazılımı üzerinden faturalama, tarife yönetimi ve KDV ayrıştırma işlemlerini otomatik yürütür.

e-Fatura entegrasyonu, ticari kullanımda yasal yükümlülüklerin yerine getirilmesini kolaylaştırır.

Dinamik fiyatlandırma, yoğun ve boş saatler için farklı tarifeler uygulanmasını mümkün kılar.

Bu yapı, kapasiteyi verimli kullandırır ve kuyruk oluşumunu önler.

Erişim kontrolü ile misafir, abone ve filo kullanıcıları için farklı yetkilendirme seviyeleri tanımlanabilir.

Plaka tanıma sistemi, RFID veya uygulama üzerinden giriş kurgusu da bu yapıya dahil edilebilir.

Otoparklarda mevcut elektrik altyapısı elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu için yeterli midir?

Mevcut altyapının yeterliliği, şarj ünitesinin güç talebi ile otoparkın trafo kapasitesi ve pano durumu karşılaştırılarak belirlenir.

7,4 kW’lık tek bir AC wallbox, çoğu konut sitesinin mevcut altyapısıyla uyumlu çalışabilir.

Birden fazla ünite veya 22 kW ve üzeri güçte cihaz kurulduğunda pano kapasitesi ve ana sigorta değerleri gözden geçirilmelidir.

DC hızlı şarj istasyonları 50 kW ve üzeri güç çeker.

Bu düzeyde bir güç talebi, tipik konut sitesi trafolarının kapasitesini aşar.

Trafo değişikliği veya bağlantı gücü artışı gerektiğinde dağıtım şirketine başvuru zorunludur.

Kurulumdan önce yetkili bir elektrik mühendisinin keşif yapması, en doğru kapasite değerlendirmesini sağlar.

Otopark için elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu sırasında hangi standartlara uyulmalıdır?

Şarj istasyonu kurulumunda ulusal ve uluslararası birden fazla standart geçerlidir.

Uyulması gereken temel standartlar şunlardır:

• IEC 61851: Elektrikli araç şarj sistemlerinin genel gereksinimlerini tanımlar.
• IEC 62196: Şarj fiş ve soket tipleri (Tip 1, Tip 2, CCS, CHAdeMO) için standartları belirler.
• IEC 60364: Düşük gerilim tesisatlarının kurulumu ve güvenliğini kapsar.
• IEC 60332: Kabloların yangına dayanıklılığını düzenler.
• OCPP (Open Charge Point Protocol): Şarj istasyonunun merkezi yönetim yazılımıyla iletişim kurmasını sağlayan açık bir standarttır.

TSE (Türk Standartları Enstitüsü) ve CE işaretleri, Türkiye pazarında satılan ekipmanların uygunluğunu gösterir.

Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik, kapalı otoparklardaki kurulumlar için ek güvenlik hükümleri içerir.

Akaryakıt istasyonu otoparklarında elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu hangi koşullarda yapılır?

Akaryakıt istasyonları bünyesindeki otoparklara şarj istasyonu kurmak, tali faaliyet olarak işyeri ruhsatına eklenebilir.

Mevcut gayrisıhhi müessese ruhsatına şarj istasyonu faaliyet kalemi eklenir.

Üçüncü kişiler tarafından işletilecek şarj istasyonlarına ise müstakil ruhsat düzenlenir.

EPDK’dan Şarj Ağı İşletmeci Lisansı alınması, halka açık ticari hizmet için zorunludur.

Elektrik dağıtım şirketinin olumlu görüşü, kurulumun ön koşullarından biridir.

Yangın güvenliği, akaryakıt istasyonlarında özellikle kritik bir konudur.

Şarj ünitelerinin yakıt pompa alanlarından yeterli güvenlik mesafesinde konumlandırılması şarttır.

Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik hükümleri bu konuda belirleyicidir.

Otoparklarda elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu için sertifikalı elektrikçi zorunlu mudur?

Sertifikalı elektrikçi zorunludur.

Şarj istasyonunun şebekeye bağlanması, elektrik iç tesisat yönetmeliği kapsamında yetkilendirilmiş kişiler tarafından yapılmalıdır.

Tadilat projesi, lisanslı bir elektrik mühendisi tarafından çizilir.

Montaj ise SMM (Serbest Mühendislik Müşavirlik) belgeli veya yetki belgesine sahip bir elektrikçi tarafından gerçekleştirilir.

Devreye alma öncesinde voltaj, akım, topraklama direnci ölçümleri ve şarj fonksiyon testleri yapılır.

DC hızlı şarj cihazlarında CCS ve CHAdeMO protokol denemeleri ayrıca gerçekleştirilir.

Yetkisiz kişilerce yapılan montaj, hem güvenlik riski taşır hem de sigorta ve garanti haklarını geçersiz kılabilir.

Otoparklarda elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu ile elde edilen enerji tasarrufu ne kadardır?

Elektrikli araç şarjı, içten yanmalı motorlu araçlara kıyasla birim mesafe başına enerji tüketiminde belirgin bir tasarruf sağlar.

Ortalama bir elektrikli araç 100 km başına yaklaşık 15–20 kWh enerji tüketir.

Benzinli bir araç ise aynı mesafede yaklaşık 6–8 litre yakıt harcar.

Elektrik birim maliyeti, litre başına yakıt maliyetinin çok altında kaldığı için işletme gideri düşer.

Otoparka güneş enerji sistemi (GES) entegre edildiğinde şarj istasyonları yenilenebilir enerjiyle beslenebilir.

Bu senaryo, hem elektrik faturasını düşürür hem de karbon ayak izini azaltır.

Yük dengeleme ve akıllı şarj yönetimi, enerji tüketimini optimize ederek şebeke maliyetlerini kontrol altında tutar.

Otoparklarda kiracılar elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu talep edebilir mi?

Kiracılar, Kat Mülkiyeti Kanunu kapsamında doğrudan şarj istasyonu kurulumu kararı alamaz.

Bu karar, yalnızca kat malikleri tarafından alınabilir.

Kiracının yapabileceği şey, talep dilekçesiyle site yönetimine veya kat malikleri genel kuruluna başvurmaktır.

Yönetim planında şarj istasyonu kurulumuna ilişkin bir karar varsa, ayrıca genel kurul toplantısı yapılmadan işlem başlatılabilir.

Mülk sahibinin yazılı onayı, kiracının kurulum talebini güçlendirir.

Kurulum giderleri kiracı tarafından karşılandığında bile karar yetkisi malike aittir.

Otopark için elektrikli araç şarj istasyonu kurulumu sonrasında yer seçimi ve faaliyet izin belgesi nasıl alınır?

Yer Seçimi ve Faaliyet İzin Belgesi, mevcut işyerlerinde ve toplu yapılarda kurulan şarj istasyonları için yetkili idare tarafından düzenlenir.

Başvuru, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik ekindeki ÖRNEK 9 formu doldurularak yapılır.

Yetkili idare, başvuruyu değerlendirdikten sonra ÖRNEK 10 formatında belgeyi düzenler.

Belge ücreti, şarj istasyonu alanı ve istasyon nedeniyle faydalanılan alanların toplam metrekaresi üzerinden hesaplanır.

Büyükşehirlerde metrekare başına belirlenen birim ücret, her takvim yılı başında yeniden değerleme oranında güncellenir.

Bu belge alındığında ayrıca işyeri açma ve çalışma ruhsatı aranmaz.

Müstakil şarj istasyonları ise bu kapsama dahil değildir; onlar doğrudan işyeri ruhsatına tabidir.

Kaynakça

• Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) – Elektrikli Araçlar İçin Şarj Hizmeti Yönetmeliği (2 Nisan 2022)
• Türkiye Elektrik İletim A.Ş. (TEİAŞ) – İletim Sistemi Kapasite ve Bağlantı Verileri
• Türkiye Elektrik Dağıtım A.Ş. (TEDAŞ) – Elektrik Dağıtım Şirketleri Başvuru ve Proje Onay Süreçleri
• Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı – Otopark Yönetmeliği
• Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı – Site ve Apartmanlarda Elektrikli Araç Şarj Ünitesi Kurulumu Genelgesi
• İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik – Elektrikli Araç Şarj İstasyonları Ruhsatlandırma Rehberi
• Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik
• 634 Sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu
• IEC 61851 – Elektrikli Araç Şarj Sistemleri Genel Gereksinimleri
• IEC 62196 – Şarj Fiş ve Soket Tipleri Standardı
• IEC 60364 – Düşük Gerilim Elektrik Tesisatları Standardı